Bạn nghĩ chỉ cần biết “Konnichiwa” là có thể tự tin giao tiếp ở Nhật? Mình cũng từng nghĩ vậy đấy! Nhưng sự thật là người Nhật có nhiều cách chào hỏi tinh tế hơn nhiều, tùy thuộc vào thời gian và hoàn cảnh. Khi mới bắt đầu học tiếng Nhật, việc lúng túng không biết nên dùng từ nào cho đúng là chuyện rất bình thường. Bài viết này sẽ chia sẻ những trải nghiệm thực tế để giúp bạn nắm vững 7 cách nói xin chào tiếng Nhật một cách tự nhiên và chuẩn xác nhất, giúp bạn gây ấn tượng ngay từ lần gặp đầu tiên.
Tại Tự Học Tiếng Nhật, chúng mình luôn khuyến khích học viên không chỉ học từ vựng mà còn phải hiểu sâu về văn hóa để giao tiếp thực sự hiệu quả.
3 cách chào cơ bản và quan trọng nhất ai cũng phải biết: Chào theo buổi
Câu trả lời nhanh: Trong tiếng Nhật, lời chào phụ thuộc chặt chẽ vào thời gian trong ngày. Bạn dùng Ohayou Gozaimasu cho buổi sáng, Konnichiwa cho buổi trưa/chiều và Konbanwa khi trời đã tối.
Đây là nền tảng đầu tiên của giao tiếp tiếng Nhật. Khác với tiếng Việt hay tiếng Anh đôi khi chỉ cần một từ “Hi” hay “Chào” cho cả ngày, người Nhật phân chia ranh giới thời gian khá rõ ràng. Việc dùng sai lời chào theo buổi có thể khiến bạn trông khá… ngộ nghĩnh trong mắt người bản xứ đấy.
Chào buổi sáng (trước 10-11h trưa): おはようございます (Ohayou Gozaimasu) & おはよう (Ohayou)
Chào buổi sáng tiếng Nhật không chỉ là một lời chào, nó là cách bạn khởi động năng lượng cho cả một ngày.
- おはようございます (Ohayou Gozaimasu): Đây là cách chào lịch sự, trang trọng. Bạn sẽ dùng nó với cấp trên, người lớn tuổi, thầy cô giáo, hoặc những người không quá thân thiết. Trong môi trường công sở (đặc biệt là công ty Nhật), đây là câu “thần chú” bắt buộc khi bạn bước vào văn phòng.
- おはよう (Ohayou): Đây là phiên bản rút gọn, mang tính thân mật (casual). Bạn chỉ nên dùng cách chào của người Nhật này với bạn bè thân thiết, người thân trong gia đình hoặc người ít tuổi hơn mình.
Lưu ý thực tế: Có một điều thú vị là trong ngành dịch vụ hoặc giới giải trí tại Nhật, đôi khi người ta dùng “Ohayou Gozaimasu” để chào nhau ngay cả khi… trời đã tối, nếu đó là lần đầu tiên họ gặp nhau trong ngày làm việc hôm đó. Tuy nhiên, với người mới bắt đầu, hãy cứ tuân thủ quy tắc thời gian trước nhé.
Chào buổi trưa/chiều (từ 11h đến 5h chiều): こんにちは (Konnichiwa)
Đây có lẽ là từ xin chào trong tiếng Nhật nổi tiếng nhất thế giới. Tuy nhiên, có nhiều hiểu lầm xoay quanh từ này.
Konnichiwa thường được dùng cho những người không quá thân thiết (hàng xóm, người giao hàng, đối tác gặp ban ngày). Thực tế, người Nhật ít khi dùng Konnichiwa với người trong gia đình. Nếu bạn thắc mắc sâu hơn về nguồn gốc và sắc thái của từ này, việc tìm hiểu konnichiwa là gì sẽ giúp bạn tránh được những tình huống dùng từ “xã giao” cho người “thân mật”.
- Phát âm: Chú ý âm “n” ở giữa. Đừng đọc là “Ko-ni-chi-wa”, hãy đọc rõ “Kon-ni-chi-wa”.
- Ngữ cảnh: Đây là câu chào phổ biến nhất khi bạn gặp ai đó vào ban ngày.
Chào buổi tối (sau 5-6h chiều): こんばんは (Konbanwa)
Khi mặt trời bắt đầu lặn hoặc trời sẩm tối, hãy chuyển sang dùng Konbanwa. Đây là cách chào hỏi tiếng Nhật tiêu chuẩn cho buổi tối.
Cũng giống như Konnichiwa, Konbanwa mang sắc thái hơi khách sáo một chút. Bạn dùng nó khi gặp ai đó vào buổi tối. Nhưng lưu ý, đây là câu chào khi gặp mặt.
Vậy khi chia tay vào buổi tối để đi ngủ thì sao? Lúc này chúng ta không dùng Konbanwa nữa. Thay vào đó, bạn hãy dùng câu chúc ngủ ngon tiếng nhật là Oyasuminasai (lịch sự) hoặc Oyasumi (thân mật) để kết thúc cuộc trò chuyện nhé.
Không chỉ nói, mà còn phải “cúi”: Tìm hiểu văn hóa chào hỏi của người Nhật
Câu trả lời nhanh: Cúi chào (Ojigi) là linh hồn trong văn hóa giao tiếp Nhật Bản, thể hiện sự tôn trọng và khiêm nhường. Có 3 kiểu cúi chào chính: Eshaku (15 độ), Keirei (30 độ) và Saikeirei (45 độ).
Bạn có thể nói tiếng Nhật xin chào rất trôi chảy, nhưng nếu tư thế đứng của bạn “nghênh ngang”, bạn vẫn có thể bị đánh giá là thiếu lịch sự. Văn hóa chào hỏi của người Nhật là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa ngôn ngữ và ngôn ngữ cơ thể.
Ý nghĩa của việc cúi chào (お辞儀 – Ojigi) trong văn hóa Nhật Bản
Hành động cúi đầu không chỉ là chào hỏi, nó còn mang ý nghĩa “tôi không mang vũ khí” (trong lịch sử) và “tôi tôn trọng bạn, hạ thấp cái tôi của mình xuống” (trong hiện đại). Đối với người Nhật, cái cúi đầu đẹp quan trọng không kém gì lời nói hay.
3 cấp độ cúi chào và cách áp dụng đúng trong từng tình huống
Để giúp bạn dễ hình dung và áp dụng, Tự Học Tiếng Nhật đã tổng hợp bảng phân loại dưới đây. Việc nắm rõ cách chào người Nhật qua động tác cúi đầu sẽ giúp bạn ghi điểm tuyệt đối.
| Kiểu cúi chào | Góc độ | Tình huống sử dụng | Đối tượng |
|---|---|---|---|
| Eshaku (Khẽ cúi) | ~15 độ | Chào xã giao, chạm mặt ở hành lang, chào nhanh. | Bạn bè, đồng nghiệp cùng cấp, người quen sơ. |
| Keirei (Cúi thường) | ~30 độ | Chào hỏi chính thức, chào hỏi trong tiếng nhật môi trường công sở. | Cấp trên, khách hàng, lần đầu gặp mặt. |
| Saikeirei (Cúi sâu) | ~45 độ | Cảm ơn sâu sắc, xin lỗi chân thành hoặc tôn kính đặc biệt. | Tổng giám đốc, khách hàng VIP, xin lỗi lỗi lầm lớn. |
Mẹo nhỏ: Khi cúi chào, hãy giữ lưng thẳng, mắt nhìn xuống sàn (cách chân khoảng 1-2m), tay duỗi thẳng theo thân người (nam) hoặc đặt nhẹ trước bụng (nữ). Đừng vừa cúi vừa nhìn chằm chằm vào mắt đối phương nhé!
Giao tiếp tự nhiên hơn với các mẫu câu chào hỏi chuyên biệt theo tình huống
Câu trả lời nhanh: Để giao tiếp tự nhiên, bạn cần dùng đúng mẫu câu cho từng hoàn cảnh: Hajimemashite cho lần đầu gặp, Otsukaresama desu cho công việc, Moshi Moshi khi nghe điện thoại và Tadaima/Okaeri khi về nhà.
Tiếng Nhật thú vị ở chỗ nó có những câu chào tiếng nhật được “đo ni đóng giày” cho từng tình huống cụ thể mà tiếng Việt khó tìm được từ tương đương.
Lần đầu gặp mặt: はじめまして (Hajimemashite) và よろしくお願いします (Yoroshiku Onegaishimasu)
Khi chào tiếng Nhật khi gặp lần đầu, combo kinh điển nhất là:
- Hajimemashite: Dịch nôm na là “Lần đầu được gặp bạn”.
- (Tên) + desu: Tôi là…
- Yoroshiku onegaishimasu: Câu này rất khó dịch, mang ý nghĩa “Mong nhận được sự giúp đỡ”, “Rất vui được làm quen”.
Đây là cách chào hỏi của người Nhật chuẩn mực nhất để bắt đầu một mối quan hệ. Sau màn chào hỏi này, nếu đối phương giúp đỡ bạn điều gì, đừng quên nói cảm ơn tiếng nhật hoặc nếu lỡ làm phiền họ, hãy dùng xin lỗi tiếng nhật để thể hiện sự lịch sự và chuyên nghiệp.
Lời chào “thần thánh” nơi công sở: お疲れ様です (Otsukaresama desu)
Nếu hỏi câu nào được nói nhiều nhất tại công ty Nhật, đó chắc chắn là Otsukaresama desu.
- Nghĩa đen: Cảm ơn anh/chị đã vất vả rồi.
- Cách dùng: Dùng làm lời chào tiếng Nhật phổ biến khi gặp đồng nghiệp ở hành lang, khi bắt đầu cuộc họp, khi kết thúc công việc, hay thậm chí là mở đầu email.
Đây là chìa khóa để hòa nhập vào môi trường làm việc. Đôi khi, khi bạn hoàn thành tốt công việc và được sếp khen bằng câu này, bạn có thể đáp lại bằng sự khiêm tốn hoặc tìm hiểu cách nói không có gì tiếng nhật để đối đáp lại lời khen ngợi đó một cách tinh tế.
Khi đến và rời khỏi nhà: いってきます (Ittekimasu), いってらっしゃい (Itterasshai), ただいま (Tadaima), おかえり (Okaeri)
Trong anime hay manga, bạn chắc chắn đã nghe những cụm từ này. Đây là những câu chào hỏi tiếng nhật cơ bản trong gia đình, tạo nên không khí ấm cúng.
- Khi đi: Người đi nói Ittekimasu (Tôi đi đây) – Người ở nhà nói Itterasshai (Bạn đi nhé/Đi cẩn thận).
- Khi về: Người về nói Tadaima (Tôi đã về rồi đây) – Người ở nhà nói Okaerinasai (hoặc Okaeri) (Mừng bạn đã về).
Nhiều bạn thắc mắc tadaima là gì mà nghe nhân vật hoạt hình nói suốt? Đơn giản đó là tiếng reo vui báo hiệu sự trở về an toàn. Ngoài ra, khi rời đi khỏi một nơi nào đó không phải nhà mình, bạn cũng nên biết cách nói tạm biệt tiếng nhật (Sayonara hoặc Matane) để phù hợp với ngữ cảnh xã giao hơn.
Khi bắt đầu cuộc gọi: もしもし (Moshi Moshi)
Khác với “Alo” của Việt Nam, người Nhật dùng Moshi Moshi khi nhấc máy.
Đây là cách chào tiếng Nhật qua điện thoại tiêu chuẩn. Tuy nhiên, lưu ý rằng trong môi trường kinh doanh (Business Japanese), người ta thường hạn chế dùng Moshi Moshi mà thay bằng “Vâng, tên công ty + tên tôi + xin nghe”. Nhưng với đời sống thường ngày, Moshi Moshi là đủ. Để hiểu rõ hơn về nguồn gốc thú vị của từ này, bạn có thể đọc thêm bài viết về moshi moshi là gì.
Chào hỏi thân mật với bạn bè: ヤッホー (Yahho), おっす (Ossu), 元気 (Genki?)
Với bạn bè thân thiết, những quy tắc rườm rà có thể được bỏ qua.
- Yahho: Tương tự như “Yooo”, “Hí lô”. Thường dùng cho con gái hoặc trẻ em.
- Ossu: Rất nam tính, thường dùng giữa các chàng trai (lấy từ môn võ thuật).
- Genki? / Ogenki desu ka?: Bạn có khỏe không? Đây cũng là một cách chào mở đầu câu chuyện.
Khi nhận được sự quan tâm hay quà từ bạn bè, một câu cảm ơn ngắn gọn là cần thiết. Nếu bạn chưa biết arigato la gi và khác gì với Arigatou Gozaimasu, thì đó chính là phiên bản cảm ơn thân mật nhất dành cho những tình huống này.
Bạn đã sẵn sàng áp dụng? Luyện tập ngay để biến lý thuyết thành phản xạ
Việc học các câu chào hỏi tiếng nhật không khó, nhưng cái khó là phản xạ bật ra đúng từ trong đúng hoàn cảnh.
Chúng mình đã từng gặp nhiều bạn học thuộc làu ngữ pháp N3, N2 nhưng khi gặp người Nhật lại ấp úng không biết nên chào Konnichiwa hay Otsukaresama desu.
Đừng để nỗi sợ sai khiến bạn im lặng. Hãy bắt đầu từ những câu đơn giản nhất.
- Sáng mai thức dậy, hãy thử chào người thân bằng “Ohayou”.
- Khi đến lớp hoặc chỗ làm, hãy cúi chào và nói to lời chào phù hợp.
- Quan sát cách người Nhật xung quanh (hoặc trong phim) chào nhau để bắt chước ngữ điệu.
Việc sử dụng đúng các câu chào không chỉ giúp bạn giao tiếp hiệu quả mà còn thể hiện sự tôn trọng và am hiểu văn hóa Nhật Bản. Thay vì chỉ dùng “Konnichiwa” cho mọi trường hợp, giờ đây bạn đã có trong tay những cách chào hỏi đa dạng để tự tin giao tiếp như người bản xứ. Hãy bắt đầu quan sát và luyện tập ngay từ hôm nay nhé!
Đừng để kiến thức chỉ nằm trên giấy! Truy cập ngay Học thử ngay tại baitap.tuhoctiengnhat.vn để đăng ký tài khoản miễn phí, làm bài tập thực hành và tham gia các bài kiểm tra trình độ. Đây là cách nhanh nhất để biến những gì bạn vừa học thành kỹ năng thực tế!
Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để có được lời khuyên tốt nhất, hãy liên hệ trực tiếp với chúng tôi để được tư vấn cụ thể dựa trên nhu cầu thực tế của bạn.
Bài viết liên quan: