Geisha là gì? 7 sự thật bất ngờ về nghệ thuật gia Nhật Bản

Bạn đã bao giờ tò mò geisha là gì và liệu họ có thực sự là “kỹ nữ” của Nhật Bản như lời đồn? Hãy cùng chúng mình vén màn bí ẩn, khám phá thế giới của những nghệ thuật gia chân chính này qua 7 sự thật bất ngờ, để hiểu đúng và thêm yêu vẻ đẹp của văn hóa nhật bản nhé!

Geisha là gì? Lời giải đáp cho hiểu lầm lớn nhất

Để thực sự hiểu về Geisha, trước hết chúng ta cần xóa bỏ những định kiến sai lầm đã tồn tại từ rất lâu, thường được khắc họa qua phim ảnh.

Định nghĩa đúng về Geisha: Họ là những “Nghệ giả” (người làm nghệ thuật)

Geisha (芸者) trong tiếng Nhật được ghép từ chữ “Gei” (芸) nghĩa là “nghệ thuật” và “Sha” (者) nghĩa là “người”. Vậy, Geisha là gì? Hiểu một cách chính xác nhất, họ là những “Nghệ giả” – tức là những nghệ sĩ chuyên biểu diễn các loại hình nghệ thuật truyền thống của Nhật Bản.

Công việc của họ là sử dụng tài năng của mình trong việc ca hát, múa, chơi nhạc cụ (như đàn shamisen), cắm hoa, trà đạo và đặc biệt là nghệ thuật trò chuyện, tiếp đãi khách trong các buổi tiệc sang trọng. Họ bán tài nghệ, không bán thân xác. Tại Tự Học Tiếng Nhật, chúng tôi luôn nhấn mạnh rằng việc hiểu đúng các thuật ngữ văn hóa là bước đầu tiên để chinh phục ngôn ngữ và con người Nhật Bản.

Geisha có phải kỹ nữ không? Sự khác biệt cơ bản giữa Geisha và Oiran

Đây là hiểu lầm phổ biến nhất. Geisha hoàn toàn không phải là kỹ nữ. Sự nhầm lẫn này có thể bắt nguồn từ việc cả hai đều phục vụ giới thượng lưu trong quá khứ và mặc trang phục truyền thống lộng lẫy. Tuy nhiên, vai trò và bản chất công việc của họ hoàn toàn khác biệt.

Để giúp bạn dễ hình dung, hãy xem bảng so sánh nhanh dưới đây:

Sự khác biệt rõ ràng nhất nằm ở chiếc đai lưng Obi. Geisha thắt Obi ở phía sau để thuận tiện cho việc biểu diễn nhạc cụ và múa. Ngược lại, Oiran thắt Obi ở phía trước. Đây là một chi tiết nhỏ nhưng mang ý nghĩa phân định rạch ròi vai trò của họ trong xã hội.

7 sự thật bất ngờ hé lộ thế giới Geisha đầy bí ẩn

Sau khi đã hiểu định nghĩa cơ bản geisha là ai, chúng ta hãy cùng khám phá sâu hơn cuộc sống của họ qua những sự thật thú vị mà không phải ai cũng biết.

Sự thật 1: Không phải ai mặc Kimono và trang điểm đậm cũng là Geisha – Phân biệt Geisha và Maiko (Geisha tập sự)

Maiko là những cô gái đang trong quá trình đào tạo để trở thành Geisha. Họ là “Geisha tập sự” và có nhiều điểm khác biệt dễ nhận thấy so với một Geisha (hay còn gọi là Geiko ở vùng Kyoto) đã thành nghề.

Bạn có thể phân biệt họ qua các đặc điểm sau:

• Cổ áo Kimono: Maiko thường mặc kimono có cổ áo màu đỏ hoặc được trang trí hoa văn sặc sỡ. Geisha trưởng thành chỉ mặc cổ áo màu trắng trơn.
• Đai Obi: Đai của Maiko rất dài, có thể chạm đến mắt cá chân (gọi là darari obi), trong khi đai của Geisha ngắn và được thắt gọn gàng hơn.
• Kiểu tóc: Maiko dùng tóc thật để búi và trang trí bằng nhiều trâm cài hoa lộng lẫy. Geisha thường dùng tóc giả (wig) và trang trí ít cầu kỳ hơn.
• Lớp trang điểm: Maiko trang điểm đậm hơn, đặc biệt là phần môi dưới thường được tô son đỏ chót, biểu thị sự non nớt.

Việc phân biệt trang phục truyền thống Nhật Bản đôi khi khá phức tạp. Nhiều người thường nhầm lẫn giữa yukata và kimono, cũng như giữa trang phục của Maiko và Geisha.

Sự thật 2: Nguồn gốc của Geisha đầu tiên lại là nam giới!

Đây có lẽ là sự thật gây sốc nhất! Nguồn gốc Geisha Nhật Bản không bắt đầu từ phụ nữ. Vào thế kỷ 13, những Geisha đầu tiên thực chất là nam giới, được gọi là Taikomochi (太鼓持) hoặc Hokan.

Họ là những người pha trò, kể chuyện, biểu diễn nghệ thuật để mua vui cho các lãnh chúa và samurai. Mãi đến giữa thế kỷ 18, những Geisha nữ đầu tiên mới xuất hiện và dần trở nên phổ biến, cuối cùng chiếm lĩnh hoàn toàn thế giới này.

Sự thật 3: Quá trình đào tạo khắc nghiệt hơn bạn tưởng tượng rất nhiều

Quá trình đào tạo Geisha là một hành trình dài và vô cùng gian khổ, đòi hỏi sự hy sinh và kỷ luật thép. Các cô gái thường bắt đầu từ khi còn rất trẻ (khoảng 15 tuổi) và sống trong một ngôi nhà chung gọi là Okiya.

Họ phải trải qua nhiều năm học tập các kỹ năng như:

• Nghi lễ trà đạo: Sự tĩnh lặng và tinh tế.
• Cắm hoa Ikebana: Nghệ thuật của sự hài hòa.
• Chơi nhạc cụ: Phổ biến nhất là đàn 3 dây Shamisen.
• Múa truyền thống: Yêu cầu sự uyển chuyển và duyên dáng.
• Nghệ thuật giao tiếp: Sự thông minh, hóm hỉnh và khéo léo để làm vui lòng khách.

Quá trình này không chỉ rèn giũa tài năng mà còn định hình nên cốt cách và thần thái của một Geisha thực thụ.

Sự thật 4: Mỗi bộ Kimono và kiểu tóc đều là một tác phẩm nghệ thuật “biết nói”

Trang phục Geisha có gì đặc biệt? Đó không chỉ là quần áo, mà là những tác phẩm nghệ thuật di động. Mỗi bộ Kimono của Geisha đều được làm thủ công từ lụa cao cấp nhất, có giá trị lên tới hàng chục, thậm chí hàng trăm ngàn đô la.

Họa tiết trên Kimono thường thay đổi theo mùa và theo cấp bậc của Geisha. Kiểu tóc, cách trang điểm và cả những phụ kiện nhỏ như chiếc ô truyền thống nhật bản đều mang những ý nghĩa biểu tượng riêng, thể hiện sự tinh tế và đẳng cấp của người mặc.

Sự thật 5: Cuộc sống của Geisha hiện đại – Họ vẫn còn tồn tại và phát triển

Nhiều người nghĩ rằng Geisha chỉ còn trong lịch sử, nhưng thực tế Geisha còn tồn tại không? Câu trả lời là có. Cuộc sống của Geisha hiện đại vẫn tiếp diễn, chủ yếu tập trung ở các khu phố hoa (Hanamachi) tại Kyoto như Gion, Pontocho.

Ngày nay, số lượng Geisha đã giảm đi nhiều so với thời kỳ hoàng kim, nhưng họ vẫn được xem là “báu vật văn hóa sống”. Họ không chỉ phục vụ trong các buổi tiệc trà mà còn tham gia vào các sự kiện văn hóa, biểu diễn cho khách du lịch, và nỗ lực bảo tồn những giá trị nghệ thuật truyền thống. Cách con người nhật bản trân trọng di sản của mình là một điều đáng ngưỡng mộ.

Sự thật 6: Ý nghĩa đằng sau lớp trang điểm trắng đặc trưng

Cách trang điểm của Geisha với lớp nền trắng dày là một trong những hình ảnh mang tính biểu tượng nhất. Ý nghĩa của Geisha qua lớp trang điểm này có nguồn gốc từ xa xưa, khi chưa có ánh sáng điện. Lớp nền trắng giúp khuôn mặt họ nổi bật và biểu cảm hơn dưới ánh nến lung linh.

Lớp trang điểm này còn tạo ra một cảm giác siêu thực, giống như một chiếc mặt nạ, giúp che giấu cảm xúc thật và duy trì hình ảnh hoàn hảo của một nghệ sĩ. Vùng da không tô trắng ở sau gáy (gọi là eri-ashi) được cho là điểm gợi cảm và quyến rũ nhất.

Sự thật 7: Geisha không được phép kết hôn và cuộc sống tại các “Okiya”

Theo truyền thống, một khi đã quyết định trở thành Geisha, họ sẽ không được phép kết hôn. Cuộc sống của họ gắn liền với Okiya (ngôi nhà chung), nơi họ sống và được quản lý bởi “mẹ” (Okasan).

Sự cống hiến cho nghệ thuật đòi hỏi toàn bộ thời gian và tâm huyết, khiến việc cân bằng với cuộc sống gia đình gần như là không thể. Tuy nhiên, họ có thể có một người bảo trợ (danna), người sẽ chu cấp tài chính và hỗ trợ họ trong sự nghiệp. Khi một Geisha quyết định giải nghệ, cô ấy có thể kết hôn và sống một cuộc sống bình thường.

Từ Geisha đến cánh cửa khám phá văn hóa Nhật Bản

Hiểu về Geisha không chỉ là biết thêm một nét văn hóa độc đáo, mà còn là cách chúng ta tiếp cận gần hơn với tâm hồn của đất nước mặt trời mọc.

Geisha – “Báu vật văn hóa sống” của Nhật Bản

Geisha, cùng với các biểu tượng khác như chiến binh samurai hay thần đạo shinto, là những người gìn giữ và lưu truyền tinh hoa nghệ thuật của Nhật Bản qua nhiều thế kỷ. Họ là những “báu vật văn hóa sống”, là cầu nối giữa quá khứ và hiện tại, mang vẻ đẹp truyền thống đến với thế giới hiện đại. Để có cái nhìn tổng quan nhất, bạn có thể đọc thêm bài viết chuyên sâu của chúng tôi về geisha là gì.

Hiểu về Geisha để thêm yêu vẻ đẹp tinh tế của con người và văn hóa Nhật

Khi đã hiểu rõ Geisha là gì và những hy sinh của họ cho nghệ thuật, chúng ta sẽ càng thêm trân trọng vẻ đẹp tinh tế, sự kỷ luật và chiều sâu trong văn hóa Nhật Bản. Đó không chỉ là vẻ đẹp bề ngoài, mà còn là vẻ đẹp của tài năng, trí tuệ và sự cống hiến.

Qua những chia sẻ trên, chắc hẳn bạn đã hiểu rõ Geisha không phải là kỹ nữ mà là những nghệ sĩ thực thụ, những người gìn giữ tinh hoa văn hóa Nhật Bản. Vẻ đẹp của họ không chỉ nằm ở ngoại hình mà còn ở tài năng, trí tuệ và sự hy sinh cho nghệ thuật. Hiểu về Geisha chính là chạm một tay vào cánh cửa văn hóa đầy màu sắc của xứ sở mặt trời mọc.

Bạn có muốn tự mình khám phá sâu hơn vẻ đẹp của văn hóa và ngôn ngữ Nhật Bản không? Hãy bắt đầu hành trình của bạn ngay hôm nay bằng cách đăng ký học thử và trải nghiệm để làm quen với tiếng Nhật một cách gần gũi và sinh động nhất!

Lưu ý: Thông tin trong bài viết này chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn tốt nhất, vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi để được tư vấn cụ thể dựa trên nhu cầu thực tế của bạn.